Schenken aan je kleinkinderen: zo geef je iets mee voor later

Wil je je kleinkinderen helpen om een goede start te maken? Bijvoorbeeld met een bijdrage aan een studie, een woning of door alvast vermogen voor later op te bouwen? Schenken kan op verschillende manieren: eenmalig of juist periodiek.

Schenken kan bovendien fiscaal interessant zijn. Maar misschien nog belangrijker: door tijdens je leven te schenken, kun je zelf meemaken wat je kind of kleinkind met je schenking kan doen. Ook wordt het vermogen dat later in je nalatenschap valt kleiner, waardoor je erfgenamen mogelijk minder erfbelasting betalen. Bedenk wel dat een schenking gevolgen kan hebben voor bijvoorbeeld de belasting, toeslagen of een uitkering. We noemen zes aandachtspunten om op te letten.

1. Hoeveel kan ik belastingvrij schenken aan mijn kleinkind?

In 2026 mag je als grootouder € 2.769 belastingvrij schenken aan je kleinkind. Schenk je meer? Dan betaalt je kleinkind schenkbelasting over het bedrag boven deze vrijstelling. In 2026 gelden daarvoor de volgende tarieven:

• 18% over het bedrag tot € 158.669;

• 36% over het bedrag vanaf € 158.669.

Ben je fiscaal partner? Dan ziet de Belastingdienst jou en je partner voor de schenkbelasting als één schenker. Schenken jullie allebei aan hetzelfde kleinkind, dan worden de bedragen daarom bij elkaar opgeteld. Ben je gescheiden van de andere grootouder? Dan kunnen jullie ieder afzonderlijk gebruikmaken van de jaarlijkse vrijstelling.

2. Een schenking aan een minderjarig kleinkind heeft gevolgen voor box 3

Is je kleinkind minderjarig? Dan telt het geschonken vermogen voor de inkomstenbelasting mee bij het vermogen van de ouder of ouders die het gezag hebben. De ouders betalen daardoor in principe ook de belasting in box 3 over het rendement op dit vermogen. Zijn de ouders gescheiden en hebben ze allebei het ouderlijk gezag? Dan geeft in veel situaties iedere ouder de helft van het vermogen aan.

Wil je voorkomen dat de ouders deze belasting zelf betalen? Dan kun je bij de schenking bepalen dat de ouders geen recht hebben op de opbrengsten van het geschonken vermogen. Dit heet het uitsluiten van het ouderlijk vruchtgenot. Het vermogen blijft dan voor box 3 meetellen bij de ouders, maar zij kunnen de belasting die daarmee samenhangt ten laste van het vermogen van je kleinkind brengen. Zodra je kleinkind meerderjarig is, verandert dit. Vanaf dat moment moet hij of zij zelf aangifte inkomstenbelasting doen.

3. Een schenking kan gevolgen hebben voor toeslagen en uitkeringen

Ontvangt je kleinkind een toeslag of uitkering? Kijk dan vooraf welke gevolgen je schenking kan hebben. Voor onder andere de huurtoeslag, zorgtoeslag en het kindgebonden budget geldt een grens voor hoeveel vermogen iemand mag hebben. Heeft je kleinkind meer vermogen dan deze grens? Dan kan dit gevolgen hebben voor het recht op een toeslag. Is je kleinkind minderjarig? Dan kan het geschonken vermogen meetellen bij het vermogen van de ouders en daardoor ook gevolgen hebben voor hun toeslagen. Ook bij een bijstandsuitkering speelt vermogen een rol. Voor het ontvangen van studiefinanciering voor hbo en universiteit is de hoogte van het vermogen niet van invloed.

4. Je kunt langer zeggenschap over het vermogen houden

Zolang je kleinkind minderjarig is, beheren de ouders in principe het vermogen van je kleinkind. Vanaf 18 jaar kan je kleinkind zelf over het geschonken vermogen beschikken. Wil je dat niet? Dan kun je bij de schenking een bewind instellen. Je wijst dan iemand aan die het geschonken vermogen beheert. Dat kun je zelf zijn, maar je kunt bijvoorbeeld ook een van de ouders als bewindvoerder aanwijzen. Leg het bewind direct vast in een schenkingsakte. Achteraf kun je dit niet alsnog regelen.

Je kunt zelf bepalen tot welke leeftijd het bewind duurt. Houd er wel rekening mee dat je kleinkind vanaf 5 jaar na de schenking aan de rechter kan vragen om het bewind te beëindigen. In de schenkingsakte kun je opnemen dat je de schenking mag terugdraaien als je kleinkind zo'n verzoek doet.

Een andere mogelijkheid is om een bedrag te schenken waarmee je meerderjarige kleinkind een bancaire lijfrente opbouwt. Of dit interessant is, hangt af van de persoonlijke en fiscale situatie van je kleinkind.

5. Bepaal wat er bij een scheiding of overlijden gebeurt

Met een uitsluitingsclausule kun je vastleggen dat de schenking privévermogen van je kleinkind blijft. Dit kan vooral relevant zijn als je kleinkind:

• vóór 2018 in algehele gemeenschap van goederen is getrouwd;

• huwelijkse voorwaarden heeft waarin een algehele gemeenschap van goederen is afgesproken.

Is je kleinkind op of na 1 januari 2018 getrouwd zonder huwelijkse voorwaarden? Dan blijven schenkingen volgens de wet in principe al privévermogen. Toch kan het verstandig zijn om bewust na te denken over de voorwaarden waaronder je schenkt.

Een uitsluitingsclausule regelt niet altijd waar het geschonken vermogen terechtkomt als je kleinkind overlijdt. Wil je daar ook afspraken over maken? Bespreek dan met een notaris of een tweetrapsmaking bij jouw wensen past. Daarmee kun je vastleggen wat er na het overlijden van je kleinkind gebeurt met het deel van de schenking dat nog over is.

6. Schenken vlak voor overlijden

Overlijd je binnen 180 dagen na de schenking? Dan wordt het geschonken bedrag bij je overlijden meegenomen voor de erfbelasting. Er hoeft over dat bedrag dan geen schenkbelasting te worden betaald.

Voor een kleinkind is de vrijstelling voor de erfbelasting in 2026 € 26.230. Dat is een stuk hoger dan de jaarlijkse vrijstelling van € 2.769 voor de schenkbelasting. Een schenking van maximaal € 26.230 kan daardoor bij overlijden binnen 180 dagen uiteindelijk zonder erfbelasting blijven. Dit geldt alleen als je kleinkind niet ook iets anders uit je nalatenschap ontvangt, bijvoorbeeld als erfgenaam of doordat je in je testament een bedrag of bezit aan je kleinkind nalaat.

Welke schenking past bij jouw situatie?

Of schenken fiscaal voordeel oplevert, hangt onder andere af van je vermogen, de vrijstellingen en de belastingtarieven. Maar er is meer om rekening mee te houden. Denk aan het doel van je schenking, de leeftijd en financiële situatie van je kleinkind en de vraag of je zelf zeggenschap wilt houden.

Wil je je verder verdiepen in schenken aan je kleinkind? Bekijk de mogelijkheden voor schenken aan je kleinkind. Je vindt er onder andere de Schenkingstool en meer informatie over de mogelijkheden om vermogen voor je kleinkind op te bouwen.

Geschreven naar de stand van zaken op 12 november 2026.

Disclaimer

Dit artikel bevat alleen algemene informatie en geen persoonlijk advies. Wil je persoonlijk advies? Overleg dan met je fiscaal adviseur of notaris wat de beste keuze voor jou is.