Kunnen wij je helpen?

Ja graag Nu niet

Hoe kunnen wij u helpen?

De chat is offline
  • Whatsapp 06 - 19 25 23 39
  • Bel ons 0800 - 290 29 00
  • Maandag t/m vrijdag 08:30 - 21:00 uur

Houd rekening met psychologische valkuilen

Houd rekening met psychologische valkuilen

Beleggers maken onnodige kosten zonder dat ze het zelf in de gaten hebben. Dat komt omdat ze onbewust verkeerde beleggingsbeslissingen nemen. Dat bleek vorig jaar uit een onderzoek van National Opinion Research Center van de Universiteit van Chicago en beleggingsfondsenbeoordelaar Morningstar. Zij vroegen 3.600 beleggers om $ 10.000 te beleggen waarbij ze de keuze hadden uit 3 identieke indexfondsen op de S&P 500 die alleen in kosten van elkaar verschilden.

De opdracht lijkt simpel: alle 3 de fondsen doen hetzelfde – de S&P 500 volgen – en dus hoeft alleen maar in het goedkoopste fonds te worden belegd voor het hoogste rendement. Toch stelden de onderzoekers vast dat de beleggers het een moeilijke keuze vonden en terugvielen op het beleggingsmantra van spreiden. De $ 10.000 werd verdeeld over de 3 fondsen, waarbij de beleggers onnodig geld kwijtraakten aan dure fondsen.

Als de beleggers uit 1 van de 3 fondsen moesten kiezen, dan koos 47% verstandig voor het goedkoopste fonds. Maar 14% belegde in het duurste fonds. Kosten nemen de grootste hap uit het rendement voor beleggers. Om een idee te krijgen: de kosten die de 3 indexfondsen uit het onderzoek in rekening brachten varieerden van 0,04% tot 0,40%. Het duurste fonds zou een belegger in 20 jaar ongeveer $ 1.300 aan vergoedingen kosten, het goedkoopste fonds slechts $ 134.

Eigenaardigheden van beleggers

Waarom kiezen beleggers toch voor het duurste fonds? Dat is een boeiende vraag en behavioral finance probeert dit gedrag te verklaren. Het is een wetenschap waarin psychologie en economie samenkomen in het onderzoek naar menselijke beslissingen bij financiële zaken. Als mensen met lastige keuzes worden geconfronteerd, dan kiezen ze vaak voor de duurste optie vanuit het idee dat een hogere prijs voor hogere kwaliteit staat. Die aanname gaat bij beleggingsfondsen niet altijd op.

Er zijn meer typische beleggerseigenaardigheden zoals overmoed, een selectief geheugen, kuddegedrag en verliesaversie.

Overmoed

Overmoed is het vermogen van mensen om zich verstandiger of bekwamer in te schatten dan het geval is. Vaak wordt die overmoed gevoed door een aantal successen waarbij de belegger minder kritisch wordt. Moedig zijn is geen slechte eigenschap, maar het wordt schadelijk als een belegger denkt de wijsheid in pacht te hebben.

Selectief geheugen

Overmoedig gedrag kan ook een selectief geheugen met zich meebrengen. Mensen onthouden een pijnlijke gebeurtenis of ervaring uit het verleden niet graag. Helemaal niet als we zelf de veroorzaker zijn. Als we vinden dat we een goede belegger zijn, dan herinneren we ons niet graag die beleggingsmiskleun, want dat tast ons zelfbeeld aan. We zullen ons het verleden selectief herinneren, zodat het aansluit bij onze behoeften en ons zelfbeeld intact laat. Aan die verkeerde beleggingsbeslissing denken we niet meer.

De kudde durven verlaten

Tegen de stroom in durven gaan is iets waar veel mensen moeite mee hebben. Toch kan het zich bij beleggen uitbetalen om niet met de kudde mee te gaan. Het is goed om de waan van de dag te laten varen en te kijken naar de fundamentele beleggingscasus van een bedrijf (waarom zou ik hierin moeten beleggen?), naar de mogelijke aanjagers van de aandelenkoers en nog belangrijker: of de koers al in beweging is.

Ook bij Evi houden we ons hieraan. Het komt regelmatig voor dat de analisten van Evi's beleggingsfondsen hun vertrouwen in een bedrijf uitspreken, ook al is de koers gedaald. Bijvoorbeeld als andere beleggers hun aandelen verkopen na negatief nieuws over een onderneming zonder de langere termijn in de gaten te houden. Bij Evi kijken portefeuillebeheerders en adviseurs bij hun analyse en selectie van beleggingen juist naar de lange termijn effecten.

Verliesaversie

Mensen neigen de pijn van verlies sterker te voelen dan het genot van winst. Nobelprijswinaar Daniel Kahneman heeft dit verschijnsel, verliesaversie genoemd, uitvoerig onderzocht. Het blijkt dat een verlies globaal 2 keer zo zwaar weegt als een waardestijging. Het verlangen om financiële pijn te vermijden, kan ertoe leiden dat beleggers langdurig slecht presterende aandelen of beleggingsfondsen in hun portefeuille te lang aanhouden in de ijdele hoop op een ommekeer. Ze hadden beter de verliesgevende belegging tijdig kunnen verkopen en hun verlies nemen.

Psychologische valkuilen

Het blijkt dat financiële beslissingen vaak allesbehalve rationeel worden genomen en dat er veel emotie aan te pas komt. Beleggers maken systematische denk- en beoordelingsfouten. Het is intrigerend waarom mensen (onbewust) financiële beslissingen nemen die tegen hun belang indruisen. De mens en de markt zitten minder efficiënt in elkaar dan we denken. Beleggers, adviseurs en portefeuillebeheerders hebben er dan ook baat bij om zich meer bewust te zijn van hun besluitvorming om zo niet in psychologische valkuilen te trappen.

Leestips van Evi